ارائه مدل هوشمند ارزیابی پایداری مالی شرکت‌ها با تأکید بر شاخص‌های ESG، ریسک اقلیمی و عملکرد اقتصادی

نویسندگان

  • امیر محمد کمالی گروه مهندسی مالی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران نویسنده
  • علی رضا شکوهی نیا گروه مهندسی مالی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران نویسنده
  • محمد امین رضایی تبار گروه مهندسی مالی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران نویسنده مسئول

کلمات کلیدی:

پایداری مالی, ESG, ریسک اقلیمی, عملکرد اقتصادی, مدل هوشمند, گزارشگری پایداری, تحلیل مضمون

چکیده

هدف پژوهش حاضر ارائه مدل هوشمند ارزیابی پایداری مالی شرکت‌ها با تأکید بر شاخص‌های زیست‌محیطی، اجتماعی و حاکمیتی، ریسک اقلیمی و عملکرد اقتصادی بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش شامل خبرگان مالی، مدیران حسابداری و گزارشگری، تحلیلگران سرمایه‌گذاری، متخصصان مدیریت ریسک، مشاوران ESG و اعضای هیئت‌مدیره شرکت‌های مستقر در تهران بود. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و گلوله‌برفی انجام شد و فرایند گردآوری داده‌ها تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. در مجموع، ۲۱ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته عمیق انجام شد. مصاحبه‌ها پس از اخذ رضایت آگاهانه، ضبط، پیاده‌سازی و برای کدگذاری وارد نرم‌افزار NVivo شدند. تحلیل داده‌ها بر اساس تحلیل مضمون شش‌مرحله‌ای شامل آشنایی با داده‌ها، تولید کدهای اولیه، جست‌وجوی مضامین، بازبینی مضامین، تعریف و نام‌گذاری مضامین و تدوین گزارش نهایی انجام شد. برای افزایش اعتبار یافته‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، مرور همتایان، ثبت مسیر تصمیم‌گیری تحلیلی و مقایسه مستمر کدها استفاده شد. تحلیل داده‌ها به استخراج پنج مقوله اصلی منجر شد: زیرساخت داده و سنجش‌پذیری شاخص‌های ESG، ادغام ریسک اقلیمی در ارزیابی مالی، پیوند پایداری با عملکرد اقتصادی و ارزش‌آفرینی، حکمرانی، شفافیت و اطمینان‌بخشی گزارشگری، و معماری مدل هوشمند ارزیابی پایداری مالی. یافته‌ها نشان دادند که ارزیابی پایداری مالی زمانی اعتبار تحلیلی دارد که شاخص‌های غیرمالی به زبان مالی ترجمه شوند، ریسک‌های اقلیمی در قالب سناریوهای مالی‌پذیر وارد مدل شوند و خروجی مدل برای تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران، اعتباردهندگان و مدیران قابل تفسیر باشد. نتایج پژوهش نشان داد که مدل هوشمند ارزیابی پایداری مالی باید فراتر از رتبه‌بندی صوری ESG عمل کند و با ترکیب داده‌های مالی، شاخص‌های ESG، ریسک اقلیمی، کیفیت حکمرانی و عملکرد اقتصادی، تصویری چندبعدی از تاب‌آوری، ریسک و ظرفیت ارزش‌آفرینی شرکت ارائه دهد. چنین مدلی می‌تواند به بهبود تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاری، ارتقای کیفیت گزارشگری، کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و تقویت پاسخگویی شرکتی کمک کند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Albuquerque, R., Koskinen, Y., & Zhang, C. (2019). Corporate social responsibility and firm risk: Theory and empirical evidence. Management Science, 65(10), 4451–4469. https://doi.org/10.1287/mnsc.2018.3043

Berg, F., Koelbel, J. F., & Rigobon, R. (2022). Aggregate confusion: The divergence of ESG ratings. Review of Finance, 26(6), 1315–1344. https://doi.org/10.1093/rof/rfac033

Bolton, P., & Kacperczyk, M. (2021). Do investors care about carbon risk? Journal of Financial Economics, 142(2), 517–549. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2021.05.008

Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa

Eccles, R. G., Ioannou, I., & Serafeim, G. (2014). The impact of corporate sustainability on organizational processes and performance. Management Science, 60(11), 2835–2857. https://doi.org/10.1287/mnsc.2014.1984

Flammer, C. (2021). Corporate green bonds. Journal of Financial Economics, 142(2), 499–516. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2021.01.010

Friede, G., Busch, T., & Bassen, A. (2015). ESG and financial performance: Aggregated evidence from more than 2000 empirical studies. Journal of Sustainable Finance & Investment, 5(4), 210–233. https://doi.org/10.1080/20430795.2015.1118917

Global Reporting Initiative. (2021). GRI 1: Foundation 2021. Global Sustainability Standards Board.

Guest, G., Bunce, A., & Johnson, L. (2006). How many interviews are enough? An experiment with data saturation and variability. Field Methods, 18(1), 59–82. https://doi.org/10.1177/1525822X05279903

IFRS Foundation. (2023). IFRS S2 climate-related disclosures. International Sustainability Standards Board.

Ilhan, E., Sautner, Z., & Vilkov, G. (2021). Carbon tail risk. The Review of Financial Studies, 34(3), 1540–1571. https://doi.org/10.1093/rfs/hhaa071

Khan, M., Serafeim, G., & Yoon, A. (2016). Corporate sustainability: First evidence on materiality. The Accounting Review, 91(6), 1697–1724. https://doi.org/10.2308/accr-51383

Krueger, P., Sautner, Z., & Starks, L. T. (2020). The importance of climate risks for institutional investors. The Review of Financial Studies, 33(3), 1067–1111. https://doi.org/10.1093/rfs/hhz137

Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. Sage Publications.

Nowell, L. S., Norris, J. M., White, D. E., & Moules, N. J. (2017). Thematic analysis: Striving to meet the trustworthiness criteria. International Journal of Qualitative Methods, 16(1), 1–13. https://doi.org/10.1177/1609406917733847

Pástor, Ľ., Stambaugh, R. F., & Taylor, L. A. (2021). Sustainable investing in equilibrium. Journal of Financial Economics, 142(2), 550–571. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2020.12.011

Task Force on Climate-related Financial Disclosures. (2017). Recommendations of the Task Force on Climate-related Financial Disclosures. Financial Stability Board.

دانلودها

گاه‌شمار انتشار

چاپ شده

شماره

نوع مقاله

Articles

نحوه استناد به مقاله

کمالی ا. م. ., شکوهی نیا ع. ر. ., & رضایی تبار م. ا. (1404). ارائه مدل هوشمند ارزیابی پایداری مالی شرکت‌ها با تأکید بر شاخص‌های ESG، ریسک اقلیمی و عملکرد اقتصادی. هوشمندسازی در حسابداری، اقتصاد و مدیریت مالی, 1(4), 1-14. https://jsaefm.com/index.php/jsaefm/article/view/21